Mười hai bến nước
Mỗi
lần tôi quá ưu buồn,
Đọc
thơ tưởng những linh hồn phiêu lưu
Chiều
qua. Cũng một buổi chiều
Bò
soài, khăn mặt dở thêu, thở dài.
Tôi
như là nhớ một ai,
Tuy
chưa một bóng qua trời tôi đâu.
Người
âu sầu cảnh âu sầu,
Một
lần gió động bên lầu lá rơi.
Ô
hay sao thế lòng tôi,
Thuốc
nào chữa được bệnh người vẩn vơ.
Vì
giời, bệnh gió và mưa,
Phiêu
lưu bệnh của người thơ muôn đời.
Đứng
lên ngồi xuống lại ngồi,
Tương
tư đâu phải bóng người xa xăm.
Nhớ
người, tôi đọc hàng trăm
Lời
thơ tha thiết âm thầm qua đi.
Trời
ơi, cam chịu biệt ly
Trước
khi biệt mất, trước khi trao lòng.
Có
tàn ác… số mệnh không?
Có
tê tái đến tận trong tim lành?
Bảo
tôi nín lặng sao đành,
Lòng
ơi, người ấy vô tình đi qua.
Thì
tôi sợ lắm, người ta
Không
nhìn chăm chút sẽ ra thế nào.
Tôi
ước ao , tôi ước ao.
Đời
người ấy để tôi vào được không?
Tưởng
khơi sa mạc mênh mông
Lời
tôi im lịm trôi trong cát vàng.
Đầu
bù tóc rối tơ vương”
Tôi
ngồi nhắc lại một trang thơ buồn.
Nửa
chừng lệ đã trào tuôn
Nghẹn
ngào không thể đọc hơn một vần
Nghĩa
là như thế muôn lần,
Nhưng
tôi không khép phong trần như ai
Tôi
còn sướng nhất trên đời
Dễ
thường kẻ ấy phương trời lang thang
Trưa
nay ngồi nhặt lá vàng,
Ngày
nào đưa chị, đầu ;làng ngùi trông.
Mái
Doài nhớ lá cau Đông.
Nàng
lời than thở thả lòng giếng khô.
Còn
nhiều… nhưng chỉ tôi thừa,
Cuộc
đời phiêu bạt bao giờ gặp tôi
Hỡi
người thơ mộng xa xôi
Hay
là để một quãng đời nào tiên.
Quãng
đời trộn với ánh đèn,
Dưới
trời có gặp chỉ phiền phức thêm
Phần
hoa rộn rã xiêm áo
Muốn
bao hình ảnh có tìm như không
Biết
rằng thế lắm, nhưng lòng
Có
tin đi một con đường khác đâu.
Vẫn
buồn mới khổ, mới đau,
Vẫn
chờ, vẫn nhớ nơi đâu xa vời…
Vẫn
theo ấy bóng một người,
Qua
lời thơ lệ, qua lời gió mưa…
Tình
vương trong mộng là THƠ
Nếu
như thế quả tôi dư tài rồi,
Nếu
là tim rạn máu tươi,
Là
lời yêu mến, là lời khóc than.
Là
tin tưởng, là quê hương
Là
tròn lá gốc, là vuông hay là
Một
hàng chữ, ý vu vơ;
Than
ôi, tôi biết bao giờ hiểu đây.
Vì làng thơ họp trên mây
Tôi, cô gái xấu đọa đày trần gian
Hiểu làm sao được mà than
nhớ sao não nuột cung đàn...mà ghen
Với người trong giấc mơ tiên
Của chàng thi sĩ quê trên mây hồng
Than ôi, có thể được không
Lòng tôi từ độ... như giòng sông vơi
Lá vàng đã lắm lần trôi
U buồn đã lẫn thở dài đi qua
Lệ nhiều đã giết ngày thơ,
Môi hồng sẽ nhạt má tơ phai đào
Còn gì nữa mà đổi trao
Cho người đuổi những mơ cao không trùng
Còn gì mà đợi, mà mong
Nhớ tôi thì nhớ, xin đừng có...yêu
Mơ đi tôi cũng mơ theo,
Họa chăng gặp một vài chiều của nhau.
Rồi tìm lấy bước khổ đau
Bạn đi trong lúc tôi rầu rầu trông.
Thế thôi tình cũng là xong
Người đời cát bụi, kẻ phòng cô đơn
Viết đi, tôi dạo khúc đờn
Theo giòng linh lạc của hồn bạn đi.
Viết đi rồi nhớ gửi về
Bến mơ trong gió, mây se chiều buồn
Bao nhiêu đau khổ của Trần Gian
Trời đã dành riêng để
tặng nàng
Nàng đẹp, đẹp từ hai khoé mắt,
Làm mờ những ánh ngọc trân châu
Làm phai ánh nước hồ thu thắm,
Làm nhạt bao nhiêu ánh nhiệm màu.
Một cười héo cả trǎm hoa nở,
Say cả non sông, đắm cả giời.
Đuổi cả mối sầu muôn vạn kiếp.
Bẽ bàng tất cả những màu tươi.
Ô kìa! dòng suối Thiên Thai chảy
Đâu thấy hoa đào với dáng tiên.
Chả phải đó là dòng suối tóc,
Nàng buồn gương lược vốn chưa quen.
Tả sao được một thời xuân sắc.
Từ thuở xuân non má chớm hồng,
Từ thuở vườn đào mơ đuổi bướm.
Xếp thuyền thả khắp mặt ao trong.
Rồi một ngày qua, một tháng qua.
Một nǎm qua nữa, tuổi mười ba,
Bên hoa thấy bướm không buồn đuổi,
Chỉ mải mê nhìn bướm ủ hoa.
Ngày tháng trôi xuôi, tuổi lớn dần.
Nàng cười trong nắng: cả mùa xuân
Lòng thơ hồi hộp khi môi thắm,
Hôn vụng hoa tươi có một lần.
Một lần hôm ấy, trước gương soi
Nàng thấy trong gương bóng một người,
Ai đẹp? Hay là tiên lạc lối?
Không, nàng!... Nàng đẹp đấy mà thôi!
Chim ca buổi sớm khuyên nàng học
Bướm dạy nàng thêu, gió dạy đàn
Con bé tài hoa... chim nhắn bướm
Gió chuyền lời bướm xuống nhân gian
Từ ấy, cửa ngoài tin bắn sẻ,
Rộn ràng xe ngựa,mối manh đưa.
Bao nhiêu xe ngựa về không cả,
Tơ đỏ nàng còn dệt giấc mơ...
Nhưng mùa đông ấy, sau xe cưới,
Pháo đỏ giǎng dây thắm trước lầu
Chú rể vui mừng châm lửa đốt
Đốt tàn mộng đẹp của cô dâu.
Trước tài sắc ấy, người chồng ấy
Không cảm, không yêu, chẳng hiểu gì
Nàng biết từ đây đường hạnh phúc
Của nàng ngày một ngắn dần đi.
Nàng có ngờ đâu đến nỗi này
Lỡ làng chôn hết tuổi thơ ngây.
Sống trong buồn tẻ, trong đau khổ,
Với mảnh hồn đơn của những ngày.
Mắt đầy ngấn lệ, lời đầy lệ
Mỗi buổi thu sang gió lạnh nhiều
Tình rụng tự mùa thôi rụng lá
Biết tìm đâu phấn hương yêu.
Bỗng một ngày hè hoa phượng thắm,
Nở đầy trong lá phượng xanh tươi.
Trải dài thắm đỏ con đường trắng,
Nàng thấy đi trên thảm một người.
Người ấy, bụi hồng phong nếp áo
Đi theo tiếng gọi của vinh quang
Nhưng nay dừng bước trên hoa rụng,
Người thấy đâu đây một nhỡ nhàng.
Liền đem chắp lại cánh muôn hoa,
Tô lại màu hoa bị xoá mờ.
Rồi lại vì nàng băng lại vết
Thương lòng đã giết giấc mơ xưa.
E ấp chung nâng chén rượu hồng
Mỉm cười quyến luyến ghé môi chung.
Rượu hồng đẫm những màu ân ái,
Những vị say sưa ấm cõi lòng.
Nhưng bỗng tự nhiên lòng giá lại,
Nhìn nhau qua mắt lệ, than ôi.
Rượu hồng pha lệ, pha chua chát,
Uống cạn làm sao, muộn mất rồi.
"Nǎm ấy sang sông lỡ chuyến đò,
Đò đâỳ gió lớn sóng sông to.
Mười hai bến nước xa lǎng lắc,
Lầm tự ngày xưa, lỡ đến giờ.
"Tôi biết tình tôi đã lỡ rồi
Tình ta đành chỉ thế này thôi
Thương tôi, mình hiểu cho tôi nhé
Mà chỉ riêng mình mới hiểu tôi.
"Tôi tiễn mình trên bến nước này
Mình đi, tôi trở lại chia tay;
Tôi về nán sống trong mong đợi
Cái phút vinh quang của một ngày.
"Hôm nay đã cuối thu rồi lạnh
Nàng hãy mang theo bóng dáng tôi
Cho ấm lòng mình khi lỡ bước
Mưa phùn trên quán trọ xa xôi".
Người ấy đi rồi ... Nàng trở lại
Hờ hai mắt đọng một u sầu.
Buồng hương hoa héo mùa thu hắt
Qua lá mành tương đã lạt màu.
Bao nhiêu ân ái thế là thôi.
Là bấy nhiêu oan nghiệt, hỡi giời.
Nghẹt dưới bàn tay thần định mệnh,
Nàng đương dệt tấm hận muôn đời.
Hà Đông 1938 - Nguyễn Bính
Một Con Sông Lạnh
Chén sầu nghiêng giữa tràng giang
Canh gà bên nớ giằng sang bên này
Khoan đàn, em hãy gắng say
Một đêm, chỉ một đêm nay thôi mà!
Chúng tôi người bến sông xa
Giang hồ một chuyến về qua xứ này.
Phiền em dǎm bảy đường tay
Một con sông lạnh, vài dây tơ tằm.
... Rung rung ánh nến hoen vàng
Hơi men lắng xuống, tiếng đàn cao lên
Ồ, nàng chẳng phải là em
Tôi nghe vó ngựa hoà Phiên rõ ràng.
Đừng em! -quên đấy -thôi nàng!
Đất Hồ xa quá, nàng sang sao đành!
Trời ơi, Hán Đế vô tình
Tôi xin đốt cả kinh thành ấy đi...
Chưa say, em, đã say gì!
Chúng tôi còn uống, còn nghe em đàn.
... Rung rung ánh nến hoen vàng
Rồi đây nức nở muôn ngàn nhớ thương
Đôi dây như thể đôi đường
Em ơi, Hà Nội là phương hướng nào?
Đêm tàn chẳng có chiêm bao
Đêm tàn có mấy chùm sao cũng tàn
Chén sầu đổ ướt trường giang
Canh gà bên nớ giàng sang bên này
Lạy giời, đừng sáng đêm nay
Đò quên cập bến, tôi say suốt đời,
Chiêu Quân lên ngựa mất rồi...
Thơ Huế
Xóm Ngự Viên
Lâu nay có một người du khách
Gió bụi mang về xóm Ngự Viên
Giậu độ dây leo suồng sã quá
Hoa tàn con bướm cánh nghiêng nghiêng
Buồn thu rơi nhẹ đôi tờ lá
Xóm vắng rêu xanh những lối hèn
Khách du lần dở trang hoài cổ
Mơ lại thời xưa xóm Ngự Viên.
Có phải ngày xưa vườn Ngự Uyển
Là đây, hoa cỏ giống vườn tiên?
Sớm Đào, trưa Lý, đêm Hồng phấn,
Tuyết Hạnh, sương Quỳnh, máu Đỗ quyên
Đức vua một sớm đầu xuân ấy
Lòng đẹp theo trời, dạo Ngự viên
Cung tần mỹ nữ ngời son phấn
Theo gót nhà vua nở gót sen
Hương đưa bát ngát ngoài trăm dặm
Cung nữ đa tình vua thiếu niên
Một đôi công chúa đều hay chữ
Hoàng hậu nhu mì không biết ghen
Đất rộng can chi mà đổi chác
Thời bình đâu dụng chước hòa Phiên
Mẫu đơn nở đỏ nhà vua nhớ
Câu chuyện : "Hô lai bất thượng thuyền"
Có phải ngày xưa vườn Ngự Uyển
Là đây, hoa cỏ giống vườn tiên?
Gót son bước nhẹ lầu Tôn nữ
Ngựa bạch buông chùng áo Trạng nguyên
Mười năm vay mượn vào kinh sử
Đã trả xong rồi nợ bút nghiên
Quan trạng tân khoa tàn yến tiệc
Đi xem hoa nở mấy hôm liền
Đường hoa, má phấn tranh nhau ngó
Nhạc ngựa vang lừng khắp bốn bên
Thắp hương Tôn nữ xin Trời Phật:
"Phù hộ cho con được phỉ nguyền"
Lòng Trạng lâng lâng màu phú quý
Quả cầu nho nhỏ bói lương duyên.
Tay ai ấy nhỉ gieo cầu đấy
Nghiêng cả mùa xuân Trạng ngước nhìn.
Trạng bắt sai rồi, lầu rũ sáo
Có người đêm ấy khóc trăng lên
Bóng ai thấp thoáng sau bờ trúc
Chẳng Tống Trân ư cũng Nguyễn Hiền?
Khách du buồn nỗi buồn sông núi
Núi lở sông bồi cảnh biến thiên
Ngự viên ngày trước không còn nữa
Giờ chỉ còn tên xóm Ngự Viên.
Khoa cử bỏ rồi, thôi hết Trạng!
Trời đem hoa cỏ trả vườn tiên
Tôn nữ ngồi đan từng chiếc áo
Dân thường qua lại lối đi quen
Nhà cửa xúm nhau thành một xóm
Cay nồng hơi thuốc lẫn hơi men
Mụ vợ Bắc Nam
người tứ xứ
Anh chồng tay trắng lẫn tay đen
Đổi tình thay nghĩa như cơm bữa
Khúc "Hậu đình hoa" hát tự nhiên.
Nhọc nhằn tiếng cửi trong canh vắng
Nhao nhác đàn dơi lúc đỏ đèn...
Hôm nay có một người du khách
Ngự Viên mà nhớ Ngự Viên.
Nữ Sinh
Những nàng kiều nữ sông
Hương,
Da thơm là phấn, môi hường là son.
Tựu trường san sát chân thon,
Lao xao nón mới màu son sáng ngời.
Gió thu vàng lắm ai ơi!
Đôi thân áo rộng tơi bời bay lên
Vội vàng những ngón tay tiên
Giữ hờ mái nón làm duyên qua đường
Gió mưa
Mấy tuần ròng rã gió mưa,
Bên lầu đò lạnh, gió giùa nước dâng.
Ngược xuôi… mưa gió … dãi giằng,
Nằm đây nhớ nửa vầng giăng chốn nào.
Mưa rào rào, gió ào ào…
Chùm chăn say khói thuốc lào đê mê.
Học sinh mấy buổi đi về,
Quần cao nón thấp ê chề gió mưa.
Thơ Huế
Hoa Với
Rượu
Thấy rét u
tôi bọc lại mền
Cô hàng cất rượu ủ thêm men
Mẹ cha mất sớm còn em nhỏ
Say cả tư mùa cho khách quen
Em nhỏ là Nhi, bạn nhỏ tôi
Suốt ngày hai đứa nhẩn nha chơi
Chị Nhi bán rượu đôi chiều chợ
Vẫn nhớ mua quà cho cả đôi
Hai đứa thường nhân buổi
vắng nhà
Người ta bắt chước chị người ta!
Ra vườn nhặt những hoa cam rụng
Về bỏ đầy nồi cất nước hoa.
Nước hoa tuy chẳng thơm là
mấy
Hai đứa bôi đầy cả tóc nhau
Hí hửng bảo nhau: "Thơm đấy chứ
Nước hoa ngoài tỉnh thấm vào đâu!"
Một tối nhà Nhi có giỗ thầy
Chị Nhi cho uống rượu cay cay
Chừng đâu chén nhỏ làm hai đứa
Mắt đỏ lên rồi chếnh choáng say
Hai đứa ôm nhau đánh giấc
dài
Bất đồ ngủ đến sáng ngày mai
Chị Nhi cứ chế làm sao ấy
Hai đứa nhìn nhau ngớ ngẩn cười
Chị Nhi thường nói với u
tôi:
"Hai đứa, thưa bà, đến đẹp đôi"
U tôi cười đáp ngay như thật:
"Tôi có nàng dâu giúp đỡ rồi!"
Thuở ấy làm sao thật thái
bình
Trai hiền bạn với gái đồng trinh
Đời say men rượu thơm hoa rụng
Tràn những thơ ngây ngập cảm tình
Ấy thế mà rồi cách biệt
nhau
Nhà Nhi không biết dọn đi đâu
Mình tôi trời bắt làm thi sĩ
Mẹ mất khi chưa kịp bạc đầu
Bỏ lại vườn cam bỏ mái
gianh
Tôi đi dan díu với kinh thành
Hoa thơm mơ mãi vườn tiên giới
Chuốc mãi men say rượu ái tình
Rượu ái tình kia là thuốc
độc
Vườn trần theo bướm phấn hương bay
Đời tôi sa mạc, ôi sa mạc
Hoa hết thơm rồi, rượu hết cay
Trăm sầu nghìn tủi mình tôi
chịu
Ba bốn năm rồi năm sáu năm
Khóc vụng mỗi lần tôi nhớ lại
Men nồng gạo nếp nước hoa cam
Xa lắm rồi Nhi, Muộn lắm
rồi
Bẽ bàng lắm lắm nữa Nhi ơi!
Từ ngày Nhi bỏ nơi làng cũ
Mộng ngát duyên lành cũng bỏ tôi
Chắc ở nơi nào dưới mái
gianh
Chị em Nhi vẫn sống yên lành
Chị Nhi cất rượu cho Nhi bán
Hồn vẫn trong mà mộng vẫn trinh
Ngày xưa còn bé Nhi còn đẹp
Huống nữa giờ Nhi đã đến thì
Tháng tháng mươi mười lăm buổi chợ
Cho người thiên hạ phải say Nhi.
Xóm chị em Nhi ở mấy nhà?
Bến đò đông vắng? Chợ gần xa?
Nhà Nhi thuê có vườn không nhỉ
Vườn có giồng cam có nở hoa?
Mơ tưởng vu vơ lòng dối
lòng
Thực ra có phải thế này không
Chị Nhi đã lấy chồng năm trước
Nhi đến năm sau lại lấy chồng?
Ước gì trên bước đường lưu
lạc
Một buổi chiều nào lạnh gió mưa
Gõ cửa nhà ai xin ngủ trọ
Giật mình tôi thấy tiếng Nhi thưa
Ngồi bên lò rượu đêm hôm đó
Nhi rót đưa tôi nước rượu đầu
Nhắc lại ngày xưa mà thẹn lại
Ngậm ngùi hai đứa uống chung nhau
Tôi kể: "U tôi đã mất
rồi
Cửa nhà còn có một mình tôi..."
Nhi rằng: "ngày trước u thường nói
Hai đứa mình trông đến đẹp đôi...".
Chị em mới lấy chồng năm
trước
Chồng chị giồng cam ở mé sông
Em ở mình đây nhà trống trải
Trăng vàng đầy ngõ gió mênh mông..."
Như truyện Tương Như và
Trác Thị
Đưa nhau về ở đất Lâm Cùng
Vườn xuân trắng xóa hoa cam rụng
Tôi với em Nhi kết vợ chồng
Rượu cất kì ngon men ủ khéo
Say người thiên hạ lại say nhau
Chiều chiều hai đứa sang thăm chị
Chồng hái hoa cho vợ giắt đầu
Chao ơi! là mộng hay là
thực?
Là thực hay là mộng bấy lâu?
Hai đứa sống bằng hoa với rượu
Sống vào trời đất, sống cho nhau
Nhưng
mộng mà thôi mộng mất thôi
Hoa thừa rượu ế ấy tình tôi
Xa rồi vườn cũ hoa cam rụng
Gặp lại nhau chi, muộn mất rồi.
Truyện
cổ tích
Em ạ! Ngày xưa vua nước Bướm
Kén nhân tài mở Điệp lang khoa
Vua không lấy trạng, vua thề thế
Con bướm vàng tuyền đậu Thảm hoa.
Vua liền gọi gả con gái yêu
Nàng đẹp như em, chả nói điêu
Vua nuông hai vợ chồng phò mã
Cho nhởn xem hoa sớm lại chiều.
Một hôm hai vợ chồng quan Thám
Mê mải xem hoa lạc lối về
Vợ khóc: "Mình ơi! Em hãi lắm!"
Trời chiều lạc lối tới vườn lê.
Vườn đầy hoa trắng như em ấy
Bỗng một bà tiên hiển hiện ra
Sao mà đẹp thế! Tiên mà lại!
Nữ chúa vườn lê đi thăm hoa.
Bà thấy vợ chồng con bướm dại
Sụt sùi ngồi khóc dưới hoa lê
Đến bên âu yếm bà thương hại:
"Ý hẳn hai con lạc lối về?
"Đây về nước Bướm đường thì xa
"Về tạm nhà ta ngủ với ta
"Có đủ chăn thêu cùng gối gấm
"Có nhiều bánh ngọt ướt hương hoa...
Đêm ấy chăn êm và gối êm
Vợ chồng ăn bánh với bà tiên
Ăn xong thoắt chốc liền thay lốt
Chồng hoá làm anh, vợ hoá em.
Thơ M.N.C.S.
Thu rơi từng cánh
Mùa thu hoa
cúc lại tàn,
Thuyền ai
buộc mãi bên làn cũng cong.
Người về để
lạnh phòng không,
Thu rơi
từng cánh cho lòng nhớ thương.
Có người
cung nữ họ vương,
Lên lầu
nhìn giải sông Hương nhớ nhà
Trời
mưa ở Huế
Trời mưa ở Huế sao buồn thế!
Cứ kéo dài ra đến mấy ngày
Thềm cũ nôn nao đàn kiến đói
Trời mờ ngao ngán một loài mây.
Trường Tiền vắng ngắt người qua lại
Đập Đá mênh mang bến nước đầỵ
Đò vắng khách chơi nằm bát úp
Thu về lại giở gió heo may...
Chúng tôi hai đứa xa Hà Nội
Bốn tháng hình như kém mấy ngày
Lăn lóc có dư mười mấy tỉnh
Để rồi nằm mốc ở nơi đây
Thuốc lào hút mãi người ra khói
Thơ đọc suông tình hết cả hay
Túi rỗng nợ nần hơn Chúa Chổm
Áo quần trộm mượn, túng đồ thay.
Hàng xóm có người con gái lẻ
Ý chừng duyên nợ với nhau đây
Chao ơi! ba bốn tao ân ái
Đã đủ tan tành một kiếp trai.
Tôi rờn rợn lắm giai nhân ạ!
Đành phụ nhau thôi, kẻo đến ngày
Khăn gói gió đưa sang xứ lạ
Ai cười cho được lúc chia tay?
Trời mưa ở Huế sao buồn thế!
Cứ kéo dài ra đến mấy ngày
Xa xôi ai nhớ mà thương nhớ?
Mà nhớ mà thương đến thế này!
Cố nhân chẳng khóa buồng xuân lại
Vung vãi ân tình khắp đó đây.
Mưa chiều, nắng sớm, người ta bảo
Cả đến ông trời cũng đổi thay
Gia đình thiên cả lên thành thị
Buôn bán loanh quanh bỏ cấy cày
"Anh em cánh nhạn người Nam Bắc
Tâm sự hồn quyên lệ ngắn dài..."
Trời mưa ở Huế sao buồn thế!
Cứ kéo dài ra đến mấy ngày
Hôm qua còn sót hơn đồng bạc
Hai đứa bàn nhau uống rượu say
Nón lá áo tơi ra quán chợ
Trơ vơ trên bến nước sông đầy
Sầu nghiêng mái quán mưa tong tả
Chén ứa men lành lạnh ngón tay.
Ôn lại những ngày mưa gió cũ
Những chiều quán trọ, những đêm say
Người quen nhắc lại từng tên một
Kể lại từng nơi đặt dấu giầy
Trôi dạt dám mong gì vấn vít
Sòng đời thua nhẵn cả thơ ngây
Tỉ tê gợi tới niềm tâm sự
Cúi mặt soi gương chén rượu đầy
Bốn mắt nhuộm chung màu lữ thứ
Đôi lòng hòa một vị chua cay
Đứa thương cha yếu thằng thương mẹ
Cha mẹ chiều chiều... con nước mây
Không hiểu vì đâu hai đứa lại
Chung lưng làm một chuyến đi đầy?
Trời mưa ở Huế sao buồn thế!
Cứ kéo dài ra đến mấy ngày...
